QUÂN SỰ

Ukraine không tuyệt giao với Nga: Kiev sợ tay trắng vào NATO

ĐẤT VIỆT   24/06/2020 • 10:56

Không tuyệt giao, Ukraine còn cửa 'chạy lại' với Nga, nếu 'mộng NATO' chỉ là ảo ảnh và Kiev không chịu nổi những làn gió độc thổi lại từ hướng Tây...

Kiev tiếp tục các bước làm thay đổi tính chất quan hệ Nga-Ukraine, nhưng không tuyệt giao với Moscow

Ngày 22/6, trong cuộc phỏng vấn với hãng thông tấn Ukrinform, Thứ trưởng Ngoại giao Ukraine Vasily Bondar đã khẳng định chính quyền của Tổng thống Volodymyr Zelenskyy sẽ không tuyệt giao với Nga.

'Chúng tôi không cắt đứt quan hệ ngoại giao với Nga, không chấm dứt sự hiện diện ngoại giao của chúng tôi ở Nga...Chúng tôi có hàng triệu người, cả công dân Ukraine và những người mang dòng máu Ukraine, đang sinh sống ở Nga'.

Tuy nhiên, Thứ trưởng Ngoại giao Ukraine cho biết, Kiev vẫn tiếp tục thực hiện các bước làm thay đổi tính chất quan hệ Nga-Ukraine, mà quan trọng nhất là điều chỉnh hay vô hiệu các thỏa ước song phương Kiev ký với Moscow thời tiền EuroMaidan.

Theo ông Vasily Bondar, trước khi xảy cuộc xung đột ở khu vực Donbass, Ukraine và Nga đã ký kết 453 thỏa ước song phương liên quan tới tất cả các lĩnh vực của đời sống kinh tế, chính trị và xã hội. Và hiện có khoảng 300 thỏa ước vẫn còn hiệu lực.

Dù vẫn bài Nga, nhưng chính quyền Volodymyr Zelenskyy đã bớt cực đoan hơn

Nhà ngoại giao Ukraine cho hay, trong lộ trình điều chỉnh hay vô hiệu các thỏa thuận và hiệp ước đã ký với Moscow, chính quyền Kiev sẽ không thực hiện 'những bước đi cực đoan và cảm tính' có thể ảnh hưởng đến lợi ích của công dân Ukraine.

'Nếu tất cả các thỏa thuận với Nga bị hủy bỏ sẽ khiến nỗ lực bảo vệ lợi ích của công dân Ukraine ở Nga gặp nhiều khó khăn....Chúng tôi đảm bảo công dân Ukraine có thể tự do di chuyển đến Nga và có thể nộp đơn đề nghị được bảo vệ khi ở Nga...

Các bộ, ngành của chúng tôi đang xem xét lại các thỏa ước để tối ưu hóa giá trị, làm sao chỉ với số lượng ít nhất có thể nhưng các văn kiện vẫn cho phép chúng tôi duy trì mức độ bảo vệ quyền và lợi ích cần thiết của công dân Ukraine'.

Như vậy, chính quyền của Tổng thống Volodymyr Zelenskyy đã giảm tính cực đoan trong chính sách bài Nga so với chính quyền của cựu Tổng thống Petro Poroshenko và lợi ích của người dân Ukraine khai thác từ Nga vẫn được bảo vệ.

Còn nhớ, sau khi quyết định không gia hạn Hiệp ước Hữu nghị, Hợp tác và Đối tác giữa Ukraine và Nga, chính quyền của giới chính trị Maidan còn lên kế hoạch hủy bỏ tất cả các thỏa ước song phương Nga-Ukraine.

'Chúng tôi sẽ xét lại kỹ lưỡng toàn bộ kho thỏa ước với Nga, vì toàn bộ văn bản ký giữa Nga và Ukraine trước năm 2014 đã không còn bất cứ ý nghĩa nào cả', Ngoại trưởng Ukraine dưới thời chính quyền Poroshenko, ông Pavel Klimkin, khẳng định.

Ngoài việc quyết tâm kết thúc tất cả các thỏa ước song phương đã ký kết với Nga, kể từ khi nắm quyền, Kiev-Maidan còn xóa bỏ tất cả các quy chuẩn pháp lý và văn bản pháp luật thời Liên Xô mà vẫn đang tác động tới đời sống xã hội Ukraine.

Ngày 26/7/2017, Bộ trưởng Tư pháp Ukraine khi đó là Pavel Petrenko đã cho biết : 'Chúng tôi sẽ hủy bỏ mọi đạo luật được thông qua trước khi Ukraine giành độc lập, hủy bỏ tất cả các quy tắc chuẩn mực đã được thông qua trong thời Xô Viết'.

Cùng với Luật 'phi Xô Viết hóa''phi cộng sản hóa' ban hành năm 2015, Dự luật xoá bỏ quy chuẩn pháp lý là bước cuối cùng trong nỗ lực của giới chính trị Maidan nhằm tẩy sạch 'yếu tố Xô Viết' trong đời sống chính trị - xã hội tại Ukraine.

Rồi ngày 12/4/2018, Tổng thống Poroshenko tuyên bố đã giao chính phủ Ukraine thời kỳ đó thực hiện thủ tục chính thức rút Ukaine khỏi Cộng đồng các quốc gia độc lập (SNG), tối thiểu hóa ảnh hưởng của Ukraine trong không gian hậu Xô Viết.

Moscow cho rằng hành động của Kiev-Maidan là 'bước đi mang tính phá hoại và rất lấy làm tiếc' về chuyện đó. Song Moscow cũng cho thấy sẽ chiều lòng Kiev-Maidan và điều đó sẽ gây thiệt hại cho Ukraine.

Khác với chính quyền Petro Poroshenko

Kiev lo sợ đối mặt viễn cảnh Ukraine tay trắng vào NATO?

Các bước đi quyết liệt của chính quyền Kiev nhiệm kỳ đầu tiên thời hậu Yanukovych nhằm xoá bỏ quá khứ, kết thúc quan hệ hữu nghị với người anh em cũ là để Ukraine có thể sớm hoà nhập vào cấu trúc Châu Âu-Đại Tây Dương.

Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng, hành động của Kiev-Maidan, đặc biệt là áp dụng chính sách bài Nga cực đoan, chỉ đưa đất nước Ukraine vào nguy hiểm và chính điều đó khiến Ukraine 'lùi 3 bước, tiến 1 bước' về NATO.

Thứ nhất, xoá bỏ những cơ sở pháp lý thời Liên Xô sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến các biện pháp trừng phạt của Mỹ và phương Tây đối với Nga, khiến ván cờ Ukraine càng thêm mất giá trị, làm cho Washington và đồng minh không thể lật thế cờ Putin.

Ukraine cũng như các thực thể nằm khác nằm trong Liên bang Xô viết đều phải thực hiện nghĩa vụ và được hưởng quyền lợi từ quyết định mà nhà nước Liên Xô ban hành trong quá trình tồn tại và phát triển.

Khi xoá bỏ những cơ sở pháp lý thời Liên Xô, Ukraine không chỉ hết nghĩa vụ tuân thủ mà còn mất quyền lợi có được từ những cơ sở pháp lý ấy, đặc biệt là quyết định cắt chuyển Crimea từ Cộng hòa Liên bang Nga sang Cộng hòa Ukraine năm 1954.

Bởi nhờ quyết định của Liên Xô thì Ukraine mới có quyền chiếm hữu và quản lý bán đảo chiến lược này trong 60 năm. Khi Kiev-Maidan xoá bỏ các quy chuẩn pháp lý thời Liên Xô, đồng nghĩa xoá bỏ nghị quyết cắt chuyển Crimea từ Nga sang Ukraine.

Như vậy, Ukraine đâu có thể khẳng định chủ quyền với Crimea mà lên án Moscow về việc tái sáp nhập bán đảo Crimea và điều đó chẳng khác nào Kiev-Maidan đã vô hiệu quyết định trừng phạt Nga của phương Tây dựa trên 'sự kiện Crimea'.

Có thể thấy mất Crimea đã khiến ván cờ Ukraine trở nên giảm giá trị với Mỹ-phương Tây, nên Washington và đồng minh phải đánh nguội bằng trừng phạt Moscow, song Kiev đã lại khiến cú đánh nguội ấy mất công lực. Thử hỏi còn thất vọng nào hơn.

Thứ hai, rút Ukraine khỏi Cộng đồng các quốc gia độc lập, Kiev-Maidan đã tháo tung mọi phên giậu còn lại, giúp Mỹ-NATO có thể xuất hiện tại Ukraine mà gần như không gặp thêm bất cứ rào cản nào khác, ngoài yếu tố Nga.

Tổng thống Putin từng cho biết, các nước SNG phải giải quyết rất nhiều vấn đề liên quan đến chính trị, qua lại biên giới, trả tiền hưu trí - trợ cấp xã hội do Liên Xô để lại. SNG là diễn đàn thích hợp để giải quyết vấn đề này.

Song cho đến nay SNG vẫn chưa thể hấp dẫn các quốc gia độc lập đang bị lôi kéo bởi các dự án của Cộng đồng châu Âu. SNG đã không được kỳ vọng như một liên minh kinh tế, quân sự, chính trị hay bất cứ điều gì khác như liên kết kinh tế của EU.

Với chính sách bài Nga cực đoan Kiev-Maidan đã vô hình trung từ bỏ chủ quyền với Crimea

Chính vì vậy Ukraine tham gia SNG 'có cũng như không', song việc Kiev vẫn chưa cắt đứt liên kết với 'câu lạc bộ chính trị' được cho là 'di sản Xô Viết' này lại được nhìn nhận là có lợi cho Ukraine trong việc gia nhập NATO.

Bởi tham gia vào 'câu lạc bộ chính trị SNG' giúp nâng cao vị thế cho Ukraine, từ đó tạo thêm 'sức nặng' cho Ukraine khi gia nhập vào bất cứ một tổ chức, một định chế hay một liên minh nào khác - trong trường hợp này là NATO.

Đây được xem là khoản 'vốn lận lưng' khá nhất của Kiev, khi địa chính trị-địa chiến lược của Ukraine bị thay đổi sau nước cờ của Tổng thống Putin tái sát nhập Crimea vào Nga. Tuy nhiên, Kiev-Maidan đã quyết từ bỏ luôn khoản vốn lận lưng này.

Thứ ba, kết thúc Hiệp ước Hữu nghị, Hợp tác và Đối tác giữa Ukraine-Nga, Kiev-Maidan khiến cho Ukraine gần như không còn đường lùi, nếu hướng Tây có rào cản lớn và lực lượng chính trị có khát vọng Tây tiến không được trao nắm giữ quyền lực.

Mỹ-phương Tây chống Nga nên khi chính quyền Kiev-Maidan có hành động tương tự là đáp ứng được kỳ vọng của 'những người anh em xa', song đó không phải là cơ sở xem xét tiếp nhận Ukraine vào NATO.

Mỹ-NATO đã thể hiện điều đó qua việc đặt 'chuẩn NATO' với Ukraine, song chính quyền Kiev-Maidan có lẽ đã lầm tưởng nên thực hiện chính sách bài Nga cực đoan, chống Moscow quyết liệt hơn cả mong đợi của 'những người anh em xa'.

Hành động 'liên tục chạy lại' của chính quyền Ukraine đã khiến Washington và đồng minh ái ngại, và đã nhiều lần cho Kiev ngậm quả đắng - mà gần đây nhất là phản ứng với việc tạo sóng tại Azov - song Kiev-Maidan vẫn không giảm tốc.

Hiệp ước Hữu nghị, Hợp tác và Đối tác giữa Ukraine-Nga được xem là công cụ để Kiev thực hiện đòn bập bênh với 'những người anh em xa' cho quy chế thành viên NATO, thậm chí cả lợi ích kinh tế và chính trị khác cho Ukraine.

Khi Kiev-Maidan 'tăng tốc chạy lại' với Washington-Brussels qua việc kết thúc hiệp ước với Nga cũng đồng nghĩa xoá bỏ công cụ tạo bập bênh cho Ukraine. Rõ ràng Kiev-Maidan đã quyết đưa Ukraine vào NATO với 'hai bàn tay trắng'.

Đương nhiên, khi Kiev 'trắng tay' thì việc Mỹ-NATO tiếp nhận Ukraine phụ thuộc vào Moscow nhiều hơn là vào Kiev. Và thực tế đó là sự báo trước chưa biết đến khi nào thì Ukraine mới đạt 'chuẩn NATO', bởi Ukraine không còn đường lùi.

Giữ được chút vốn lận lưng, Kiev có thể tự tin ăn nói với Washington-Brussels về việc hiện thực hóa giấc mộng NATO

Như vậy, mải mê chống Nga mà chính quyền Kiev đã khiến Ukraine 'lùi 3 bước, tiến 1 bước' về NATO, điều đó không những khiến 'mộng NATO' vẫn chỉ là khát vọng, mà còn làm mất cả thế và lực của Ukraine.

Rõ ràng, các thỏa ước đã ký với Nga mà vẫn còn hiệu lực là khoản vốn lận lưng ít ỏi còn lại của Ukraine để làm hành trang bước vào ngôi nhà chung NATO, nên nếu hủy bỏ thì khác nào Kiev chạy lại với 'những người anh em xa' bằng hai bàn tay trắng.

Dường như nhận ra sự nguy hại ấy, chính quyền Tổng thống Volodymyr Zelenskyy đã kịp thời sửa chữa sai lầm của giới chính trị Maian, không lãng phí khoản vốn lận lưng ít ỏi cuối cùng, khi không xóa bỏ mọi thỏa ước Ukraine đã ký với Nga.

Theo giới phân tích, quyết định này là 'nhất cử lưỡng tiện' với Kiev. Một là nó giúp Ukraine không phải đến với NATO bằng hai bàn trắng tay. Hai là Ukraine vẫn còn cửa 'chạy lại' với Nga, nếu 'mộng NATO' chỉ là ảo mộng và Kiev không thể chịu nổi những làn gió độc thổi lại từ hướng Tây.

Theo Ngọc Việt/Đất Việt Link Gốc:           Copy Link
http://baodatviet.vn/the-gioi/quan-he-quoc-te/ukraine-khong-tuyet-giao-voi-nga-kiev-so-tay-trang-vao-nato-3409322/

Thích

Tags: Kiev Maidan | Chính trị | thỏa ước | Chúng tôi | tổng thống | Liên Xô | thực hiện | Xô Viết | Pháp lý

MỚI NHẤT

goto top